Bij Circle8 zien wij dagelijks hoe misverstanden rondom de Wet DBA invloed hebben op besluitvorming, bij zowel zelfstandigen als inhurende organisaties. Juist daarom is heldere duiding noodzakelijk. Niet vanuit angst, maar vanuit kennis, structuur en realisme.
In deze bijdrage ontkrachten wij vijf veelvoorkomende misverstanden over de Wet DBA, met als doel zelfstandige professionals inzicht, rust en handelingsperspectief te bieden.
Misverstand 1: De Wet DBA is bedoeld om zzp-inhuur te beperken
De Wet DBA is niet ontworpen om zelfstandigheid te ontmoedigen of externe inhuur onmogelijk te maken. De kern van de Wet DBA is het tegengaan van schijnzelfstandigheid door opdrachtgevers en zzp'ers gezamenlijk verantwoordelijk te maken voor een juiste beoordeling van hun arbeidsrelatie.
Voor zelfstandige professionals die daadwerkelijk als ondernemer opereren – met autonomie, meerdere opdrachtgevers en een eigen positionering – vormt de Wet DBA geen belemmering. Zzp-inhuur is mogelijk, mits de samenwerking correct is ingericht en uitgevoerd vastgelegd in een juiste opdrachtomschrijving
De wet vraagt dus niet om terughoudendheid, maar om zorgvuldige inrichting van de de wijze waarop de zzp’er zijn of haar opdracht uitvoert.
Misverstand 2: Een modelovereenkomst biedt volledige zekerheid
Modelovereenkomsten spelen een rol binnen DBA-compliance, maar zijn nooit doorslaggevend op zichzelf. In de praktijk beoordeelt de Belastingdienst primair de feitelijke uitvoering van de samenwerking (“wezen gaat voor schijn”).
Wanneer de dagelijkse praktijk niet aansluit op de afspraken op papier, verliest de overeenkomst haar beschermende werking. Denk aan situaties waarin sprake is van structurele aansturing, vaste werktijden of volledige organisatorische inbedding.
Opdrachtgever en zzp'er zijn samen verantwoordelijk voor het beoordelen van de arbeidsrelatie en het voorkomen van schijnzelfstandigheid. Een modelovereenkomst, zoals gepubliceerd door de Belastingdienst, is een hulpmiddel dat zekerheid biedt zolang deze exact wordt nageleefd, maar geen verplichte stap. Gebruik een modelovereenkomst bij twijfel over de criteria (gezag, persoonlijke arbeid, loon) om risico op naheffingen te minimaliseren.
Misverstand 3: De opdrachtgever draagt alle verantwoordelijkheid
De opdrachtgever is degene die het contract heeft met de zzp’er. In geval van “Tussenkomst” dus de intermediair (broker/MSP). De Wet DBA kent geen eenzijdige verantwoordelijkheid. Zowel opdrachtgever als zelfstandige professional dragen risico wanneer sprake is van schijnzelfstandigheid.
Voor de zelfstandige professional betekent dit onder meer:
Bewust omgaan met opdrachten en rollen;
Kritisch kijken naar mate van zelfstandigheid;
Verantwoordelijkheid nemen voor eigen ondernemingspositie.
Zelfstandigheid vraagt om een actieve houding. Wie zich gedraagt als ondernemer in het economisch verkeer, draagt bij aan een duurzame en compliant samenwerking.
Misverstand 4: Door uitgestelde handhaving is actie nu niet nodig
Hoewel actieve handhaving lange tijd is uitgesteld, is de richting duidelijk: opdrachtgevers en zelfstandigen worden geacht DBA-proof te werken. In de praktijk zien we dat organisaties hierop voorsorteren door strengere inhuurvoorwaarden, scherpere contracten en intensievere controles.
Voor zelfstandige professionals betekent dit dat afwachten geen keuze is. Wie nu investeert in ondernemerschap, structuur, duidelijkheid en compliance, behoudt toegang tot hoogwaardige opdrachten en langdurige samenwerkingen.
De markt beweegt vooruit, ongeacht het opheffen van het handhavingsmoratorium en de gesprekken over “zachte landing”
Misverstand 5: De Wet DBA verkleint de kansen voor zelfstandige professionals
In werkelijkheid werkt het tegenovergesteld. De Wet DBA vergroot het onderscheid tussen zelfstandigen die hun ondernemerschap professioneel hebben ingericht en zelfstandigen die dat niet hebben.
Opdrachtgevers en inhurende organisaties zoeken zekerheid, transparantie en betrouwbaarheid. Zelfstandige professionals die dit aantonen – via hun werkwijze, contractuele afspraken en ondernemerschap – zijn juist aantrekkelijker in een kritische en risicomijdende markt.
Compliance is daarmee geen beperking, maar een onderscheidende factor.
Wat betekent dit in de praktijk?
De Wet DBA vraagt om:
Inzicht in de eigen positie van zzp’ers;
Bewust ingerichte samenwerkingen tussen inhurende organisaties, intermediairs en zzp’ers;
En partnerschap dat risico’s beheersbaar maakt dan wel uitsluit.
Voor zelfstandige professionals betekent dit niet minder vrijheid, maar meer grip. Grip op je positie als zelfstandig ondernemer, de samenwerking met inhurende organisaties en intermediairs, de juridische en fiscale kaders in genoemde samenwerking en het eigen ondernemerschap. Kortom inhuur van zzp’ers is nog steeds mogelijk!
Wil je meer lezen over de Wet DBA?
Bekijk onze Wet DBA pagina
en download de Wet DBA whitepaper voor meer informatie.
